FED faiz arttırırsa kripto paralar ne yapar?

Amerikan Merkez Bankası (Federal Reserve veya FED), verdiği ekonomik kararlar ile pek çok farklı ekonomik veriyi de etkilemektedir. FED tarafından alınan kararlar, küresel ekonomi üzerinde önemli etkilere sahip olabilir. FED'in faiz oranlarını artırması veya azaltması, dünya genelindeki yatırım akışlarını, döviz kurlarını ve ekonomik büyümeyi etkileyebilir. Örneğin, faiz oranlarının artırılması genellikle yabancı sermayeyi ABD'ye çekerek doların değerinin yükselmesine neden olur; bu durum, ihracat yapan diğer ülkeler için dezavantaj yaratabilir. Ayrıca, FED'in politikaları global finansal piyasaların volatilitesini artırabilir ve uluslararası ticaret ile yatırım kararları üzerinde belirleyici rol oynayabilir. Bu kararlar, diğer ülkelerin merkez bankalarının politika tepkilerini de şekillendirebilir, bu da global ekonomik entegrasyon ve istikrar açısından önemli sonuçlar doğurur.

Son yıllarda Amerika Birleşik Devletleri (ABD) tarafından açıklanan enflasyon verileri devamlı beklentinin çok üzerinde rekor seviyelerde gerekleşti. Özellikle pandemi sonrasında yüzde 2 seviyelerinde olan ABD enflasyonu, pandemi sonrasında küresel çapta olduğu gibi hızlı şekilde arttı ve yüzde 9 seviyesine ulaştı. En yüksek yüzde 9 oranında açıklanan enflasyon ABD tarihinde 40 yıldır görülmemiş bir rakam olarak kayıtlara geçti.

Amerika Merkez Bankası (FED) 2008 krizi sonrası ekonomiyi canlandırmak için yüksek miktarda para basmıştır. Piyasaya sürülen bu para, FED’in uyguladığı düşük faiz politikası sayesinde ülke içinde bir enflasyon oluşturmazken; ülke dışında doların rezerv para özelliğinden dolayı enflasyonist etkiler yaratmıştır. FED uzun yıllardır enflasyonu yüzde 2 seviyesinde tutmaya çalışmış ve bunda başarılı olmuştur. Ancak dünya çapında etkili olan ve etkili ekonomik durgunluğa sebep olan Covid-19 krizi sonrasında dünya genelinde fiyat artışları görülmüştür. Dünya çapında enflasyon oranları yükselmektedir. Bu sebeple FED artık faiz artırımı yaparak bu rekor düzeydeki enflasyonu yeniden eski seviyelerine indirmek istemektedir. FED 2022’nin ilk toplantısında faizleri arttırmamış ancak varlık alımını kısarak faiz arttırma sinyalleri vermiştir. Bu dönemde dolar arzının azalması sinyalleri doların diğer para birimlerine karşı değer kazanmasına sebep olmuş ve kripto piyasalarda büyük düşüşler yaşatmıştır. Daha sonra gerçekleşen toplantılarda faiz arttırımı beklentisi ile piyasa şekillenmişir.

ABD’de yaşanan bu gelişmelerin yanında bir de Rusya-Ukrayna gerginliği ve İsrail-Filistin gerginliği piyasalarda varolan baskıyı arttırmaktadır. Piyasalarda yaşanan gerginlik kripto piyasalarda da gerginlik yaratmaktadır.

Yaşanan bu gelişmeler ışığında kripto piyasalar büyük çaplı etkilenmektedir. Önce hızlı şekilde artan piyasalar daha sonra sert düşüşlere tanık olmuştur. 

Ayrıca, FED’in faiz arttırımı kararı kripto paraları önemli ölçüde etkileyecektir. Yaşanan bu gelişmelerin yanında dünya çapında yaşanan enflasyonun yarattığı risk ortamı, ABD borsa yatırımcılarının kararsız yatırım iklimi, kripto paralarla ilgili alınan madencilik yasakları. Altın fiyatlarının düşmeye karşı güvenli liman olarak direnç göstermesi ve dünya çapında yaşanan enerji fiyat artışları kritpto paralarda gerilim oluşturmaktadır. Sadece kripto piyasalarda değil, ABD borsaları da yaşanan gelişmeleri fiyatlayarak düşüş eğilimine girdi. Ayrıca piyasalarda korku endeksinde önemli artışlar yaşandı. Korku endeksi genellikle bir ekonomide belirli bir dönemdeki ekonomik güvensizliği veya endişeyi ölçmek için kullanılan bir göstergeye verilen addır. Bu endeks, yatırımcıların, tüketicilerin veya analistlerin gelecekteki ekonomik koşullar hakkındaki algılarını yansıtabilir.

Özellikle hisse senedi piyasalarında, korku endeksi genellikle "VIX" olarak bilinen Chicago Board Options Exchange Volatility Index'i (CBOE Volatilite Endeksi) ifade eder. VIX, ABD hisse senedi opsiyonları piyasasındaki beklenti ve endişelerin bir ölçüsü olarak kabul edilir. Daha yüksek bir VIX genellikle artan belirsizlik ve piyasadaki olası oynaklığı gösterirken, daha düşük bir VIX genellikle piyasada daha az endişe olduğunu işaret edebilir.

Yani yatırımcılar olası bir hareketliliğe karşı tedirgin ve yatırım yapmaktan korkan durumdalar.

Özetle kripto para yatırımcıları;

·  FED’in alacağı olası bir faiz arttırımı kararına karşı piyasalarda yaşanabilecek düşüşlere karşı dikkatli olmalıdırlar.

· Özellikle korku satışları sonucunda yaşanabilecek hızlı düşüşlerde yatırımcılar anapara yatırımlarının korunmasına dikkat etmelidirler.

· Bunu yanında dünya çapında yaşanan enflasyon artışlarının kripto para piyasaları üzerindeki baskısını korumaktadır.

· Başta FED olmak üzere birçok ekonomik otorite tarafndan kripto para piyasalarına karşı yapılan düzenlemeler, kripto para piyasalarında varolan baskıyı arttırabilir.

· Aynı şekilde madencilik faaliyetlerinde yaşanacak kısıtlamalar da, kripto piyasalardaki baskıyı arttırabilir.

Sonuç olarak, dünya çapında yaşanacak gelişmeler kripto piyasalar üzerinde önemli baskılar yaratacaktır. Bu baskı sonucunda kripto paralarda önemli kırılmalar ve büyük çaplı düşüşlerin yaşanması beklenmektedir. Varolan bu düşüş trendinin ne kadar devam edeceği veya yatırımcıların oluşan gelişmelere nasıl tepki vereceği belirsizliğini korumaktadır. Bu sebeple yatırımcılar, yatırım kararlarını verirken dikkatli olmalıdır.